Tag Archives: CK Zamek

Jadwiga Żylińska

Mimo że jestem Poznanianką, jestem raczej lekkomyślna, nauczona doświadczeniem, że na dalszą metę ani planować, ani zabezpieczyć się nie można” – wyznała Jadwiga Żylińska w liście do Hanny Malewskiej 4 VI 1968 roku.

Była nowoczesną intelektualistką i autorką poczytnych utworów historycznych (powieści, opowiadań, esejów). Żyła 99 lat, głównie w Warszawie, ale do Wielkopolski powracała nieustannie w swoich wspomnieniach i pracach literackich. To przecież w Wielkopolsce, przed wiekami, nastąpił akces słowiańskiego szczepu do chrześcijańskiego uniwersum, tutaj po wyzwoleniu w 1918, a zwłaszcza po drugiej wojnie, można było wziąć głęboki oddech – i poprzez architekturę, zwyczaje mieszkańców, sposób sprawowania władzy i kuchnię – poczuć wielki świat. Przynajmniej według Żylińskiej, która przez całe życie Wielkopolskę… miłowała. Trudno inaczej określić silny, nieprzerwany i, przede wszystkim, wyrażany wielokrotnie w tekstach, stosunek do rodzinnych stron.

Wielkopolska była dla niej synonimem uporządkowania (także klarowności wywodów), rzetelności, pracowitości i rozsądku (jedyne udane powstanie), elegancji i dobrego smaku. Co prawda urodziła się we Wrocławiu (a pod koniec życia, na przekór wszystkim, pisała: Jestem Ślązaczką), ale wczesne dzieciństwo spędziła w Ostrzeszowie, miasteczku położonym na południe od Ostrowa Wielkopolskiego, gdzie uczęszczała do gimnazjum. I chociaż najkrócej mieszkała w kolebce Okolicy Poetów (jej rodzice wyprowadzili się stamtąd, gdy miała 4 lata), właśnie te przestrzenie pozostały najbliższe jej sercu.

Poznań nazywała zawsze miasteczkiem akademickim, a atmosfera i zabudowa miasta przypominała się pisarce w Uppsali i Sztokholmie, nigdy w Warszawie. 10 lutego 1977 roku wysłała Hannie Malewskiej pocztówkę z fotografią Collegium Minus – została zaproszona do Poznania na wieczór autorski – gdzie pisała: „Dla mnie Poznań jako moje miasto uniwersyteckie jest niezwykle bliski… Chodzę po tropach mojej młodości. Zamek, gdzie zadawałam egzaminy jest zamieniony na Dom Kultury, i ulice mają pozmieniane nazwy”.

Otagowane , ,